اندیشه وران

آشنایی تخصصی با سوره های قرآن کریم در 5 محور «تفسیر»،«تدبّر»، «روایت»، «مصداق»،«احکام»

اندیشه وران

آشنایی تخصصی با سوره های قرآن کریم در 5 محور «تفسیر»،«تدبّر»، «روایت»، «مصداق»،«احکام»

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیم‏
«اندیشه وران، وبلاگ تخصصی قرآن کریم»
«آشنایی با سوره های قرآن کریم»
آشنایی تخصصی اندیشه وران جامعه (اعم از حوزوی، دانشگاهی، علاقه مندان و فعالان قرآنی) با سوره های قرآن کریم در 5 محور:
«تفسیر»،«تدبر»،«مصداق»،«روایت»،«احکام»

در سلسه مباحث بیان ثمرات پناه بردن به خدا، به ثمره چهارم رسیدیم:


4⃣ ثمره چهارم «پناه بردن به خدا» این است که

خدای سبحان در کوران وسوسه شیطان و در میان دریای پُرتلاطم شهوت،

چتر حمایتی خود را برای بنده ای که به او پناهنده شده است، باز می کند و او را تحت حمایت ویژه خود قرار می دهد.


🌹 در این حال است که خدای تعالی راه نجات را به بنده پناهنده الهام می کند

و بنده زیرک، در صورت گام نهادن در این راه،

از شرّ بدی و فحشاء خارج و به خیر الهی وارد می شود.


👈 سرانجام ِدرس آموز ماجرای حضرت یوسف (علیه السلام) و همسر عزیز مصر در آن شرایط دشوارِ گناه و شقاوت،

نمونه ای از حمایت ویژه خدا از بنده ای است که خالصانه به او پناهنده شده است.


🌼 آری، یوسف صدّیق (علیه السلام) بنده ای بود که پس از آنکه ناخواسته در عرصه گناهِ طراحی شده توسط همسر عزیز مصر قرار گرفت،

صادقانه به خدای سبحان پناه بُرد:


«وَ راوَدَتْهُ الَّتی‏ هُوَ فی‏ بَیْتِها عَنْ نَفْسِهِ وَ غَلَّقَتِ الْأَبْوابَ وَ قالَتْ هَیْتَ لَکَ قالَ مَعاذَ اللَّهِ إِنَّهُ رَبِّی أَحْسَنَ مَثْوایَ إِنَّهُ لا یُفْلِحُ الظَّالِمُونَ» (یوسف، 23)

و آن زن که یوسف در خانه او بود، از او تمنّاى کامجویى کرد؛ درها را بست و گفت: بیا (بسوى آنچه براى تو مهیاست!) (یوسف) گفت: پناه مى‏ برم به خدا! او صاحب نعمت من است؛ مقام مرا گرامى داشته؛ (آیا ممکن است به او ظلم و خیانت کنم؟!) مسلّماً ظالمان رستگار نمى‏ شوند.


🌟 خدای حکیم در پاسخ به درخواست پناهندگی یوسف نبی (علیه السلام)، او را در پناه خود گرفت.

به این ترتیب که در آن شرایط ناگوار،

برهان خویش را به او نشان داد و حضرت یوسف (علیه السلام) نیز پس از دیدن آن برهان،

که راه رهایی از شرّ وسوسه را به او الهام می کرد،

پا به گریز از صحنه معصیت و شقاوت گذاشت:


«وَ لَقَدْ هَمَّتْ بِهِ وَ هَمَّ بِها لَوْ لا أَنْ رَأى‏ بُرْهانَ رَبِّهِ کَذلِکَ لِنَصْرِفَ عَنْهُ السُّوءَ وَ الْفَحْشاءَ إِنَّهُ مِنْ عِبادِنَا الْمُخْلَصینَ * وَ اسْتَبَقَا الْبابَ وَ قَدَّتْ قَمیصَهُ مِنْ دُبُرٍ» (یوسف، 25ـ24)

آن زن قصد او کرد؛ و او نیزـ اگر برهان پروردگار را نمى‏ دید ـ قصد وى مى‏ نمود! اینچنین کردیم تا بدى و فحشا را از او دور سازیم؛ چرا که او از بندگان مخلص ما بود. و هر دو به سوى در، دویدند (در حالى که همسر عزیز، یوسف را تعقیب مى‏ کرد)؛ و پیراهن او را از پشت (کشید و) پاره کرد.




ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

کانال تلگرامی ما:

https://telegram.me/andishe_varan

جهت ورود مستقیم به کانال «اندیشه وران، ابتدا روی  @andishe_varan  کلیک زیر کنید:

سپس روی گزینه    کلیک کنید.

به جمع اندیشه وران، خوش آمدید...



  • علیرضا محمدپور گرجی

 شبهه 

درباره ثمره سوم «پناه بردن به خدا» گفته شد که

خدا انسان را به نیکوترین پرورش می پروراند

و او را تحت سرپرستی ولیّ از اولیاء خود قرار می دهد

و به مقامات عالیه می رساند.


شاید تصور شود این ثمرات که از زندگی حضرت مریم (سلام الله علیها) استفاده شده است، تنها مخصوص ایشان است؛

زیرا او خود را برای خدا خالص کرده بود

و شرایط و موقعیت ویژه و استثنایی داشت،

بنابراین برای انسان های عادی مقدور نیست که مانند مریم مقدّس،

با «پناه بردن به خدا»،

به «نیکوترین پرورش الهی» پرورش یابند
یا تحت «سرپرستی ولیّ از اولیاء خدا» قرار گیرند
یا به «مقامات عالیه» نزد خدای بزرگ برسند!


⏪ حاصل آنکه «ثمره سوم»، تنها ویژه حضرت مریم (سلام الله علیها) است و نباید به صورت یک قاعده کلی برای عموم انسان ها بیان شود!


 پاسخ_شبهه 


در پاسخ به این تصور اشتباه باید گفت که

گرچه آیات 37 ، 42 و 43 سوره مبارک «آل عمران»،

پیرامون ثمرات پناه بردن حضرت مریم (سلام الله علیها) سخن می گویند،

اما نکاتی فراتر از این وجود دارد که آیات دیگر قرآن کریم به آن اشاره می کند:


👈 آیه 185، سوره مبارک «بقره»:


«شَهْرُ رَمَضانَ الَّذی أُنْزِلَ فیهِ الْقُرْآنُ هُدىً‏ لِلنَّاس‏»

(روزه، در چند روز معدودِ) ماهِ رمضان است؛ ماهى که قرآن، براى هدایت مردم در آن نازل شده است.


👈 آیه 29 سوره مبارک «فاطر»:


«إِنَّ الَّذینَ یَتْلُونَ‏ کِتابَ اللَّهِ وَ أَقامُوا الصَّلاةَ وَ أَنْفَقُوا مِمَّا رَزَقْناهُمْ سِرًّا وَ عَلانِیَةً یَرْجُونَ تِجارَةً لَنْ تَبُور»
کسانى که کتاب الهى را تلاوت مى ‏کنند و نماز را برپا مى ‏دارند و از آنچه به آنان روزى داده‏ ایم پنهان و آشکار انفاق مى‏ کنند، تجارتى (پرسود و) بى‏ زیان و خالى از کساد را امید دارند.


👈 آیه 29 سوره مبارک «ص»:


«کِتابٌ أَنْزَلْناهُ إِلَیْکَ مُبارَکٌ لِیَدَّبَّرُوا آیاتِهِ وَ لِیَتَذَکَّرَ أُولُوا الْأَلْبابِ»
این کتابى است پربرکت که بر تو نازل کرده‏ایم تا در آیات آن تدبّر کنند و خردمندان متذکّر شوند.


💠 این آیات و آیات مانند آن، سه نکته مهم بیان می کنند:


1. قرآن کریم برای «هدایت همه انسان ها» نازل شده است: «هُدىً‏ لِلنَّاس‏».
2. همگان باید کتاب آسمانی قرآن را «بخوانند» و «تدبّر کردن»: «إِنَّ الَّذینَ یَتْلُونَ‏ کِتابَ اللَّهِ» و «لِیَدَّبَّرُوا آیاتِهِ».
3. همه خِردمندان باید نسبت به محتوای هدایتگر قرآن کریم، «متذکّر» شوند: «وَ لِیَتَذَکَّرَ أُولُوا الْأَلْبابِ».


⏪ کنار هم قرار دادن این نکات،

مخاطب قرآن را به این جمع بندی روشن می رساند که

اولاً همه آیات این کتاب آسمانی برای همه انسان ها «هدایت» است.

ثانیاً همه باید همه آیات آن را «بخوانند» و «تدبّر کنند».

ثالثاً اندیشمندان و صاحبان خرَد که با «خواندن» و «تدبر» قرآن به حقّانیت و هدایت گری آن پی بردند، از آن «متذکّر» شوند، به آن ایمان بیاورند و عمل کنند.


💠 ماجرای مریم مقدّس (سلام الله علیها) با همه ابعاد آن که در قرآن کریم بیان شده است،

بخشی از آیات این کتاب آسمانی است که


👈 اولاً بی تردید مایه «هدایت» همگان است.

👈 ثانیاً همه باید آن را «بخوانند» و «تدبّر کنند».

👈 ثالثاً صاحبان خرَد از آن «متذکّر» شوند و مبنای عمل خود قرار دهند.


از سوی دیگر، لزوم عقلی الگوگیری از اولیاء الهی و بزرگان دین،

اقتضا دارد که انسان،

بینش ها، کُنش ها و گرایش های آنان را

سرلوحه اعتقادات، اعمال و گرایش های خود قرار دهد

و همواره با نگاه به قلّه، به مسیر خود در دامنه ادامه دهد

به امید آنکه روزی به قلّه دست یابد
یا اگر فرصت چنین توفیقی برایش فراهم نشد، دست کم خاطر جمع است که یک عُمر با نگاه به قلّه، در مسیر صحیح حرکت کرده است و خسارتی متوجه او نیست.


⏪ بنابراین، یکی از اهداف بیان ویژگی های اعتقادی، گفتاری و رفتاری حضرت مریم (سلام الله علیها) و سایر اولیاء الهی در قرآن کریم

الگوگیری سایر انسان ها از آنهاست.


⏪ پس همگان باید این بزرگان را اسوه قرار دهند و در سیر مسیر پُر فراز و نشیب الهی در دنیا،

از آنها الگو بگیرند و اعتقاد و گفتار و رفتار خود را همسو و هم جهت با آنان قرار دهند.


بی تردید این الگوگیری دو ثمره قابل ملاحظه دارد: 

الف) انسان را به جایگاه های نیکی می رساند که اولیاء الهی و بزرگان دین به آن دست یافتند.

ب) در صورت عدم دست یابی به آن جایگاه های والا، دست کم انسان را به آن نزدیک می کند یا به برخی از مراتب آن می رساند.


📌 نکته دیگری که شایان توجه است،

این است که در معرفی الگو و اُسوه برای تعالی روحی و معنوی انسان،

جنسیّت اُسوه ملاک نیست؛

زیرا هدف از معرفی الگو، ارتقاء بُعد روحانی و الهی انسان هاست

و این بُعد در مرد و زن مشترک است

و هر که در این عرصه در قلّه باشد، اسوه و الگوی همگان خواهد بود.


با عنایت به این نکته است که خدای حکیم در قرآن کریم،

ایمان راستین و مقام معنوی دو زن مؤمنه و پارسا را چنان رفیع و کامل می داند

که شایسته الگو شدن برای مؤمنان است؛

لذا آنان را الگو و اُسوه همه مؤمنان قرار می دهد تا زن و مرد مؤمن از آنها سرمشق بگیرند:


«وَ ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلاً لِلَّذینَ آمَنُوا امْرَأَتَ فِرْعَوْنَ إِذْ قالَتْ رَبِّ ابْنِ لی‏ عِنْدَکَ بَیْتاً فِی الْجَنَّةِ وَ نَجِّنی‏ مِنْ فِرْعَوْنَ وَ عَمَلِهِ وَ نَجِّنی‏ مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمینَ * وَ مَرْیَمَ ابْنَتَ عِمْرانَ الَّتی‏ أَحْصَنَتْ فَرْجَها فَنَفَخْنا فیهِ مِنْ رُوحِنا وَ صَدَّقَتْ بِکَلِماتِ رَبِّها وَ کُتُبِهِ وَ کانَتْ مِنَ الْقانِتینَ» (تحریم، 12ـ11)

و خداوند براى مؤمنان، به همسر فرعون مثَل زده است، در آن هنگام که گفت: پروردگارا! خانه‏اى براى من نزد خودت در بهشت بساز، و مرا از فرعون و کار او نجات ده و مرا از گروه ستمگران رهایى بخش! و همچنین به مریم دختر عمران که دامان خود را پاک نگه داشت، و ما را از روح خود در آن دمیدیم؛ او کلمات پروردگار و کتابهایش را تصدیق کرد و از مطیعان فرمان خدا بود.


📌 نکته آخر اینکه الگو گرفتن از حضرت مریم (سلام الله علیه)

و تلاش برای رسیدن به مقامات بلندی که آن حضرت به آن دست یافت، چیز بعید و تعجب آوری نیست؛

زیرا خدای سبحان دست کم با نزول دو سوره مبارک «ناس» و «فلق»

و همچنین آیه 21 سوره مبارک «احزاب»،

همه انسان ها را به الگو گرفتن از پیامبر اعظم (صلّ الله علیه و آله)🌹 ترغیب می کند. 


این در حالی است که بی شک مقام و منزلت رسول اکرم (صلّ الله علیه و آله) به مراتب از درجات عالیه حضرت مریم (سلام الله علیها) بالاتر است

و آن حضرت (صلّ الله علیه و آله) مقرّب ترین افراد به پروردگار جهانیان است:


«لَقَدْ کانَ لَکُمْ فی‏ رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ کانَ یَرْجُوا اللَّهَ وَ الْیَوْمَ الْآخِرَ وَ ذَکَرَ اللَّهَ کَثیراً» (احزاب، 21)

مسلّماً براى شما در زندگى رسول خدا سرمشق نیکویى است، براى آنها که امید به رحمت خدا و روز رستاخیز دارند و خدا را بسیار یاد مى‏کنند.




ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

کانال تلگرامی ما:

https://telegram.me/andishe_varan

جهت ورود مستقیم به کانال «اندیشه وران، ابتدا روی  @andishe_varan  کلیک زیر کنید:

سپس روی گزینه    کلیک کنید.

به جمع اندیشه وران، خوش آمدید...



  • علیرضا محمدپور گرجی


1⃣ نخستین ثمره پناه بردن به خدا این است که

انسان از شرّ وسوسه های پنهان جنّ و اِنس نجات می یابد:


«قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ ... مِنْ شَرِّ الْوَسْواسِ الْخَنَّاسِ ... مِنَ الْجِنَّةِ وَ النَّاسِ» (ناس، 6ـ1)
بگو: پناه مى ‏برم به پروردگار مردم ... از شرّ وسوسه گر بسیار پنهان شونده ... خواه از جنّ باشد یا از انسان.


2⃣ دومین ثمره پناه بردن به خدا این است که

انسان از شرّ تمامی مخلوقات، به ویژه تاریکی ها، جادوگران و حسودان در امان می ماند:


«قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ * مِنْ شَرِّ ما خَلَقَ * وَ مِنْ شَرِّ غاسِقٍ إِذا وَقَبَ * وَ مِنْ شَرِّ النَّفَّاثاتِ فِی الْعُقَدِ * وَ مِنْ شَرِّ حاسِدٍ إِذا حَسَدَ» (فلق، 5ـ1)
بگو: پناه مى ‏برم به پروردگار سپیده صبح، از شرّ تمام آنچه آفریده است و از شرّ هر ظلمت زای احاطه کننده ای آنگاه که داخل شود و از شرّ جادوگرانی که در گره‏ های جادو مى‏ دمند و از شرّ هر حسودى آنگاه که حسد ورزد.


3⃣ ثمره سوم پناه بردن به خدا این است که

خدا انسان را به نیکوترین پرورش می پروراند

و او را تحت سرپرستی ولیّ از اولیاء خود قرار می دهد

و به مقامات عالیه می رساند:


همسر عِمران، پس از آنکه دخترش «مریم» را نذرِ خدا کرد،

او را به پناه خدا سپرد و گفت:


«إِنِّی أُعیذُها بِکَ وَ ذُرِّیَّتَها مِنَ الشَّیْطانِ الرَّجیمِ» (آل عمران، 36)
پرودگارا، او و فرزندانش را از شیطان رانده شده، در پناه تو قرار مى‏ دهم.


خدای سبحان در پاسخ به نذر مادر مریم (سلام الله علیها) و دعای او فرمود:


«فَتَقَبَّلَهَا رَبُّهَا بِقَبُولٍ حَسَنٍ وَ أَنبَتَهَا نَبَاتًا حَسَنًا وَ کَفَّلَهَا زَکَرِیَّا» (آل عمران، 37)
خداوند، او [مریم‏] را به طرز نیکویى پذیرفت؛ و به طرز شایسته اى، (نهال وجود) او را رویانید (و پرورش داد) و کفالت او را به «زکریا» سپرد.


این آیه شریفه حاکی است که خدای تعالی

هم نذر مادر مریم (سلام الله علیها) را پذیرفت
و هم دعای او را در حقّ دخترش به بهترین وجه اجابت فرمود؛
به این معنا که خودِ خدا مریم (سلام الله علیها) را به بهترین شکل پرورش داد
و زکریای نبی (علیه السلام) را کفیل و سرپرست او قرار داد.


💠 این توجه ویژه خدای سبحان نسبت به مریم مقدس (سلام الله علیها)
نه تنها او را از شیطان رانده شده در پناه خدا قرار داد،

بلکه او را به مقامات عالیه و درجات ویژه ای رساند.


حضرت مریم (سلام الله علیها) به چنان مقامی دست یافته بود

که فرشتگان الهی با او به سخن می پرداختند

و بشارت های الهی را به وی تقدیم می کردند:


«وَ إِذْ قالَتِ الْمَلائِکَةُ یا مَرْیَمُ إِنَّ اللَّهَ اصْطَفاکِ وَ طَهَّرَکِ وَ اصْطَفاکِ عَلى‏ نِساءِ الْعالَمینَ * یا مَرْیَمُ اقْنُتی‏ لِرَبِّکِ وَ اسْجُدی وَ ارْکَعی‏ مَعَ الرَّاکِعینَ» (آل عمران، 43ـ42)

و هنگامى که فرشتگان گفتند: اى مریم! خدا تو را برگزیده و پاک ساخته و بر تمام زنان جهان، برترى داده است. اى مریم! (به شکرانه این نعمت) براى پروردگار خود، خضوع کن و سجده بجا آور و با رکوع ‏کنندگان، رکوع کن!



ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

کانال تلگرامی ما:

https://telegram.me/andishe_varan

جهت ورود مستقیم به کانال «اندیشه وران، ابتدا روی  @andishe_varan  کلیک زیر کنید:

سپس روی گزینه    کلیک کنید.

به جمع اندیشه وران، خوش آمدید...


  • علیرضا محمدپور گرجی

همانگونه که در دو بخش پیشین بیان شد،

در قرآن کریم مواردی یاد شده است که اولیاء الهی و انسان های کامل

هنگام مواجهه با شُرور و خطرات،

به خدای تعالی پناه بردند یا فرمان یافتند که به او پناهنده شوند.


در دو بخش گذشته،
پیرامون این مطلب که اولیاء خدا و بندگان شایسته الهی
از شرّ شیطان و وسوسه های شیطانی به خدا پناه بردند،
چهار نمونه ذکر شد.

و اینک، ادامه مباحث:

ب) مواردی که اولیاء خدا و بندگان شایسته الهی فرمان گرفتند از شرّ شیطان و وسوسه های شیطانی به خدا پناه ببرند:

این موارد، تنها شامل پیامبر اکرم (صلّ الله علیه و آله) می شود.

با توجه به آیات قرآن کریم، آن حضرت (صلّ الله علیه و آله)
در سه مورد از خدای سبحان فرمان گرفت که از شرّ شیطان و وسوسه های شیطانی به او پناه ببرد:

1و2. سوره «اعراف»، آیه 200 و سوره «فصّلت»، آیه 36:

«وَ إِمَّا یَنْزَغَنَّکَ مِنَ الشَّیْطانِ نَزْغٌ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ إِنَّهُ سَمیعٌ عَلیمٌ»

و هرگاه وسوسه‏ اى از شیطان به تو رسد، به خدا پناه بر؛ که او شنونده و داناست.

3. سوره «نحل» آیه، 98:

«فَإِذا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنَ الشَّیْطانِ الرَّجیمِ»

هنگامى که قرآن مى‏ خوانى، از شرّ شیطان مطرود، به خدا پناه بر.


ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ


همراه شماییم:

https://telegram.me/andishe_varan


جهت ورود مستقیم به کانال «اندیشه وران، ابتدا روی  @andishe_varan  کلیک زیر کنید:

سپس روی گزینه    کلیک کنید.

به جمع اندیشه وران، خوش آمدید...


  • علیرضا محمدپور گرجی


مواردی را در قرآن کریم یاد می کردیم که اولیاء الهی و انسان های کامل

هنگام مواجهه با شُرور و خطرات،

به خدای تعالی پناه بردند یا فرمان یافتند که به او پناهنده شوند.


دو مورد بیان شد، و اینک بقیه موارد:

3⃣ نمونه سوم، حضرت مریم (سلام الله علیها)
مریم مقدس (سلام الله علیها) زن بسیار پرهیزکار، عابد و برگزیده خدا بود.

او کسی بود که فرشتگان الهی با او سخن می گفتند.


آن حضرت چنان به درگاه الهی تقرّب یافته بود که در محراب عبادت،

رزق ویژه ای از سوی خدای سبحان برایش مهیّا می شد.


روزی که در عبادتگاه خود مشغول راز و نیاز با پروردگار عالَم بود،

مأمور خدا، «روح»، به صورت یک بشر کامل و بی نقص بر او وارد شد.


در این هنگام، حضرت مریم (سلام الله علیها) که از مأموریت الهی او اطلاع نداشت،

«به خدا پناه برد»، سپس مأمور خدا با بیان الهی خود، دلهره او را تسکین بخشید:


«وَ اذْکُرْ فِی الْکِتابِ مَرْیَمَ إِذِ انْتَبَذَتْ مِنْ أَهْلِها مَکاناً شَرْقِیًّا * فَاتَّخَذَتْ مِنْ دُونِهِمْ حِجاباً فَأَرْسَلْنا إِلَیْها رُوحَنا فَتَمَثَّلَ لَها بَشَراً سَوِیًّا * قالَتْ إِنِّی أَعُوذُ بِالرَّحْمنِ مِنْکَ إِنْ کُنْتَ تَقِیًّا» (مریم،18ـ16)


و در این کتاب (آسمانى)، مریم را یاد کن، آن هنگام که از خانواده‏اش جدا شد و در ناحیه شرقى (بیت المقدس) قرار گرفت و میان خود و آنان حجابى افکند (تا خلوتگاهش از هر نظر براى عبادت آماده باشد). در این هنگام، ما روح خود را بسوى او فرستادیم و او در شکل انسانى بى‏عیب و نقص، بر مریم ظاهر شد. او (سخت ترسید و) گفت: «من از تو، به خداى رحمان پناه مى‏برم اگر پرهیزگارى.


4⃣ نمونه چهارم، پیامبر اکرم (صلّ الله علیه و آله)
خدای سبحان در قرآن کریم، چهار مرتبه از پناه بردن پیامبر اعظم (صلّ الله علیه و آله) به خدا،

به عنوان یک «سیره همیشگی» یاد کرده است.


این چهار مورد، خود به دو دسته تقسیم می شود:


الف) در سه مورد، فعل امر «قُلْ» و فعل مضارع «أَعُوذُ» بکار رفته است:
فعل مضارع «أَعُوذُ» بر پناه بردن مستمر و دائمی دلالت دارد و فعل امر «قُلْ»، به معنای «بگو»، برای بازگو کردن این سیره همیشگی است:


1. «وَ قُلْ رَبِّ أَعُوذُ بِکَ مِنْ هَمَزاتِ الشَّیاطینِ*وَ أَعُوذُ بِکَ رَبِّ أَنْ یَحْضُرُونِ» (مؤمنون، 98ـ97)
و بگو: «پروردگارا! از وسوسه‏ هاى شیاطین به تو پناه مى‏برم! و از اینکه آنان نزد من حاضر شوند (نیز) ـ اى پروردگار من ـ به تو پناه مى ‏برم!


2. قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ ...» (ناس، 1)
بگو: پناه مى ‏برم به پروردگار مردم ... .


3. قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الفَلَقِ ...» (فلق، 1)
بگو: پناه مى ‏برم به پروردگار سپیده دم ... .


ب) در یک مورد، پیامبر خدا (صلّ الله علیه و آله) ابتدا بیان می کند که برای او غیر از خدا پناهی نیست، سپس پناهندگی همیشگی خود به خدا را مطرح می کند:


4. «قُلْ إِنِّی لَنْ یُجیرَنی‏ مِنَ اللَّهِ أَحَدٌ وَ لَنْ أَجِدَ مِنْ دُونِهِ مُلْتَحَداً»  (جنّ، 22)
بگو: بى‏ تردید هرگز کسى مرا در برابر خدا پناه نمى‏ دهد، و هرگز جز او پناهگاهى نمى ‏یابم‏.


عبارت «لَنْ أَجِدَ»، به معنای «هرگز نمی یابم»،

حاکی از سیره همیشگی پیامبر اکرم (صلّ الله علیه و آله) در پناه بردن به خداست.


لطفاً با ادامه این بحث، در بخش های بعدی همراه باشید ...


ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

در کانال تلگرامی «اندیشه وران» نیز همراه شما هستیم:

https://telegram.me/andishe_varan


جهت ورود مستقیم به کانال «اندیشه وران، ابتدا روی  @andishe_varan  کلیک زیر کنید:

سپس روی گزینه    کلیک کنید.

به جمع اندیشه وران، خوش آمدید...



  • علیرضا محمدپور گرجی

📌 در ادامه مباحث مربوط به سوره مبارک «ناس»، این نکته لازم به ذکر است که

«پناه بردن» به خدا، از ویژگی های ثابت اولیاء خدا و مقرّبان درگاه الهی است.


بنابراین می توان گفت که «پناه بردن» همیشگی نیکانِ خداجو به خدای قادر حکیم،

یکی از عوامل مؤثر در رشد و ارتقاء مقامات معنوی آنهاست.


در قرآن کریم موارد فراوانی در حالات اولیاء الهی و انسان های کامل وجود دارد

که هنگام مواجهه با شُرور و خطرات،

به خدای تعالی پناه بردند یا فرمان یافتند که به او پناهنده شوند.


برخی از این موارد به شرح زیر است:

الف) مواردی که اولیاء خدا و بندگان شایسته الهی از شرّ شیطان و وسوسه های شیطانی به خدا پناه بردند:

1⃣ نمونه نخست، همسر جناب عِمران (علیه السلام)
همسر جناب عِمران، مادر حضرت مریم (سلام الله علیهم) زن پرهیزکاری بود.


او زمانی که باردار شد، به تصور اینکه فرزندِ در رحم او پسر است، فرزندش را نذر خدمت برای خدا کرد، اما زمانی که وضع حمل کرد، متوجه شد فرزندش دختر است.


او نام این مولود مبارک را «مریم» گذاشت و در راز و نیاز خود به درگاه خدا، «مریم» و فرزندانش را از شیطان رانده شده، در «پناه خدا» قرار داد:


«إِذْ قالَتِ امْرَأَتُ عِمْرانَ رَبِّ إِنِّی نَذَرْتُ لَکَ ما فی‏ بَطْنی‏ مُحَرَّراً فَتَقَبَّلْ مِنِّی إِنَّکَ أَنْتَ السَّمیعُ الْعَلیمُ * فَلَمَّا وَضَعَتْها قالَتْ رَبِّ إِنِّی وَضَعْتُها أُنْثى‏ وَ اللَّهُ أَعْلَمُ بِما وَضَعَتْ وَ لَیْسَ الذَّکَرُ کَالْأُنْثى‏ وَ إِنِّی سَمَّیْتُها مَرْیَمَ وَ إِنِّی أُعیذُها بِکَ وَ ذُرِّیَّتَها مِنَ الشَّیْطانِ الرَّجیمِ» (آل عمران، 36ـ35)


هنگامى که همسرِ «عمران» گفت: «خداوندا! آنچه را در رحم دارم، براى تو نذر کردم، که «مُحرَّر» (و آزاد، براى خدمت خانه تو) باشد. از من بپذیر، که تو شنوا و دانایى! ولى هنگامى که او را به دنیا آورد، (و او را دختر یافت،) گفت: «خداوندا! من او را دختر آوردم ـ ولى خدا از آنچه او به دنیا آورده بود، آگاهتر بود ـ و پسر، همانند دختر نیست (دختر نمى‏ تواند وظیفه خدمتگزارى معبد را همانند پسر انجام دهد). من او را مریم نام گذاردم؛ و او و فرزندانش را از شیطان رانده شده، در پناه تو قرار مى ‏دهم.


2⃣ نمونه دوم، یوسف صدّیق (علیه السلام)


حضرت یوسف (علیه السلام) در طول زندگی خود، مورد امتحان های فراوانی قرار گرفت.
یکی از آن امتحان های دشوار، گرفتار شدن در عرصه شیطانی و شهوانی همسر عزیز مصر بود.


حضرت یوسف (علیه السلام) توانست با «پناه بردن به خدا»، از این آزمون بسیار دشوار، سربلند بیرون بیاید:


«وَ راوَدَتْهُ الَّتی‏ هُوَ فی‏ بَیْتِها عَنْ نَفْسِهِ وَ غَلَّقَتِ الْأَبْوابَ وَ قالَتْ هَیْتَ لَکَ قالَ مَعاذَ اللَّهِ إِنَّهُ رَبِّی أَحْسَنَ مَثْوایَ إِنَّهُ لا یُفْلِحُ الظَّالِمُونَ» (یوسف، 23)


و آن زن که یوسف در خانه او بود، از او تمنّاى کامجویى کرد؛ درها را بست و گفت: بیا (بسوى آنچه براى تو مهیاست!) (یوسف) گفت: پناه مى‏ برم به خدا! او صاحب نعمت من است؛ مقام مرا گرامى داشته؛ (آیا ممکن است به او ظلم و خیانت کنم؟!) مسلّماً ظالمان رستگار نمى‏ شوند!


لطفاً با ادامه این بحث، در بخش های بعدی همراه باشید ...


ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
در کانال تلگرامی «اندیشه وران» نیز همراه شما هستیم:

https://telegram.me/andishe_varan


جهت ورود مستقیم به کانال «اندیشه وران، ابتدا روی  @andishe_varan  کلیک زیر کنید:

سپس روی گزینه    کلیک کنید.

به جمع اندیشه وران، خوش آمدید...



  • علیرضا محمدپور گرجی


 پرسش5: راه رهایی از «شرّ وسوسه ها» چیست؟ 


💠 به لطف خدای سبحان، تا کنون ضمن پاسخ به 4 پرسش دانستیم که همه انسان ها، حتی معصومان (عَلَیهِمُ السَّلام) در معرض «وسوسه» وسوسه گرها هستند

و این وسوسه گرها به صورت پنهانی و زیر نقاب خیرخواهی همگان را وسوسه می کنند و به آنها شرّ می رسانند.


حاصل شرّ رسانی این وسوسه گرها،

دور شدن انسان از سعادت دنیا و آخرت، از یک سو

و سقوط در شقاوت و ناکامی دنیا و آخرت، از سوی دیگر است.


🌸 مقام معظم رهبری پیرامون فراگیر بودن وسوسه وسوسه گران فرمودند:


شیطان ‌نمی‌گوید که ‌چون‌ این ‌شخص‌، مؤمن‌ و صالح ‌و عبد مخلص ‌خداست‌،

دیگر نمی‌توان ‌او را گمراه‌ کرد و نباید سراغ ‌او رفت‌؛

خیر،

شیطان ‌حتی‌ سراغ ‌مخلصین ‌هم ‌می‌رود؛

منتها مخلصین‌ به ‌شیطان ‌تودهنی ‌می‌زنند:

«إِنَّ الَّذینَ اتَّقَوْا إِذا مَسَّهُمْ طائِفٌ مِنَ الشَّیْطانِ تَذَکَّرُوا فَإِذا هُمْ مُبْصِرُونَ»؛
پرهیزگاران هنگامى که گرفتار وسوسه ‏هاى شیطان شوند، به یاد (خدا و پاداش و کیفر او) مى ‏افتند؛ و (در پرتو یاد او، راه حق را مى ‏بینند و) ناگهان بینا مى ‏گردند. (اعراف، 201)

۱۳ /تیر/ ۱۳۶۸ سخنرانی‌ در مراسم‌ بیعت‌ اقشار مختلف‌ مردم‌ کرد از استانهای‌ کردستان‌، آذربایجان‌ غربی‌ و کرمانشاه‌


 ✍ اکنون زمان پاسخ به این پرسش کلیدی است که «راه رهایی از شرّ وسوسه ها چیست؟» 


👈 راهکاری که سوره مبارک «ناس»، ارائه می دهد، 

هم برای پیشگیری از گرفتار آمدن در شرّ وسوسه است

و هم برای درمان یا همان، رهایی از شرّ وسوسه.


👈 راهکار این سوره مبارک، همانگونه که از آیات آن استفاده می شود،

توجه دادن همگان به «پناه بردن» به خدای یگانه است

با اوصاف سه گانه اش: «پروردگار مردم»، «فرمانروای مردم» و «معبود مردم»


بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحیمِ‏
قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ (1) مَلِکِ النَّاسِ (2) إِلهِ النَّاسِ (3)


این سوره مبارک تصریح می کند که تنها راه در امان ماندن از شرّ وسوسه، «پناه بردن» به خدای سبحان است
و برای نجات از شرّ وسوسه، هیچ راه حلّ دیگری وجود ندارد
که اگر وجود داشت،

یقیناً خدای عالِم به همه امور، آن را ذکر می فرمود.

پس فقط و فقط باید به او پناهنده شد.


ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

کانال تلگرامی ما:

https://telegram.me/andishe_varan

جهت ورود مستقیم به کانال «اندیشه وران، ابتدا روی  @andishe_varan  کلیک زیر کنید:

سپس روی گزینه    کلیک کنید.

به جمع اندیشه وران، خوش آمدید...


  • علیرضا محمدپور گرجی

پرسش4: آیا وسوسه به انسان شرّ می رساند؟ معنای شرّ رساندن وسوسه چیست؟ 


به تعبیر دیگر:

شر وسوسه چیست و چگونه انسان را به تباهی می کشد؟


«شرّ وسوسه» عبارت است از منحرف شدن انسان از نظم طبیعیِ نظام «تکوین» و نظام «تشریع».

نتیجه این انحراف، دور شدن انسان از خیرات موجود در این دو نظام و غرق شدن در شُرور است.


👽💀 وسوسه گران جنّ و انس، وسوسه شوم خود را در سینه انسان نفوذ می دهند تا وسوسه، قلب و جان انسان را احاطه کند و اندک اندک به آن راه یابد.


اگر وسوسه در قلب و جان انسان نفوذ کند،

قلب تحت تأثیر شدید وسوسه، به محاسبات اشتباه دست می زند، در نتیجه افکار و عقاید و اعمال مخالف با نظام «تکوین» و «تشریع» را به همه اعضا و جوارح صادر می کند.


اینجاست که انسان برخلاف قوانین «طبیعت» و «دین» می اندیشید، معتقد می شود و عمل می کند،

در نتیجه از «خیرات» تعبیه شده در این دو نظام دور و به «شُرور» گرفتار می شود.


اگر انسان، همانگونه که سوره مبارک «ناس» در صدد آن است،

سینه خود را از یاد خدا پُر کند، دیگر در سینه او جایی برای وسوسه شومِ وسوسه گران باقی نمی ماند

تا بتواند در آن نفوذ کند و سرانجام بر قلب و جان او مسلط شود.


بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحیمِ‏
قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ (1) مَلِکِ النَّاسِ (2) إِلهِ النَّاسِ (3)


اگر سینه انسان از یاد «ربوبیت خدا»، «فرمانروایی خدا» و «اُلوهیت خدا» پُر شود،


قلب تحت تأثیر این حقایق نورانی قرار می گیرد، در نتیجه محاسباتی انجام می دهد که کاملاً با قوانین موجود در دو نظام «تکوین» و «تشریع» موافق و همسو است.


اینجاست که قلب می تواند افکار و عقاید و اعمال «شایسته» را به همه اعضا و جوارح صادر کند،

در نتیجه انسان را از «شُرور» و «آفات» دنیایی و آخرتی دور کند و به «خیرات» و «برکات» سرشار در دنیا و آخرت برساند.



*** حاصل آنکه وسوسه وسوسه گران جنّ و انس، با خود شرّی به دنبال می آورد که دست کم دو اثر نامطلوب در پی دارد:


الف) انسان را از نظم طبیعی موجود در نظام آفرینش (تکوین) خارج می سازد،

در نتیجه او را به فرسودگی و ناکامی در زندگی دنیایش سوق می دهد؛

مانند ماهی که خلاف جریان طبیعی رود خروشان حرکت می کند و ناکام می ماند


ب) انسان را از نظم حساب شده موجود در نظام دین (تشریع) خارج می سازد،

در نتیجه او را به شقاوت و ناکامی در زندگی ابدی در عالَم آخرت سوق می دهد.


گر جز به حقّ می رود جاده ات               در آتش فشانند سجاده ات



💠 🌹💠 🌹


آری، کسی که وسوسه های شیطانی را از جنّ و انس می پذیرد

و بر پایه آن، معتقد می شود، سخن می گوید یا رفتار می کند،

در حقیقت گرفتار شرّی بزرگ شده است که سعادت دنیا و آخرتش را تهدید می کند.


در این میان، کسانی که نگران سعادت و خوشبختی خود هستند،

این پرسش مهم همه وجودشان را فرا می گیرد که
آیا برای در امان ماندن از این تهدید خانه مان سوز یا درمان آن، راهکاری وجود دارد؟


إنشاء الله در ادامه، به یاری سوره مبارک «ناس»، پیرامون این مطلب سخن می گوییم.


کانال تلگرامی ما:

https://telegram.me/andishe_varan

جهت ورود مستقیم به کانال «اندیشه وران، ابتدا روی  @andishe_varan  کلیک زیر کنید:

سپس روی گزینه    کلیک کنید.

به جمع اندیشه وران، خوش آمدید...




  • علیرضا محمدپور گرجی

پرسش4: آیا وسوسه به انسان شرّ می رساند؟ معنای شرّ رساندن وسوسه چیست؟ 


انحراف از مسیر «تکوین» و «تشریع» و انتخاب مسیری غیر از مسیر صحیح موجود در «نظام طبیعت» و «نظام دین»،

  • علیرضا محمدپور گرجی

پرسش4: آیا وسوسه به انسان شرّ می رساند؟ معنای شرّ رساندن وسوسه چیست؟ 


هر کسی خود، مسئول جلب خیر برای خود یا دفع شرّ از خود است

  • علیرضا محمدپور گرجی